NL: MEDISCHE DISCLAIMER Alle inhoud en informatie op deze website is uitsluitend bedoeld voor informatieve en educatieve doeleinden en vormt geen medisch advies. Alhoewel we ernaar streven om nuttige bronnen met accurate algemene informatie in de lijst op te nemen, gelden de informatie en/of bronnen in de lijst geenszins als vervanging voor enige vorm van professioneel advies. Vertrouw niet alleen op deze informatie. Raadpleeg altijd iemand met ervaring en kennis voor uw specifieke behoeften en omstandigheden voordat u medische of gezondheidsgerelateerde beslissingen neemt.
Abortus begrijpen
Wanneer iemand zwanger wordt en de zwangerschap niet wil (of kan) voortzetten is abortus een vorm van gezondheidszorg die de zwangerschap veilig beëindigt. Voor sommige mensen kan het een eenvoudige medische beslissing zijn. Voor anderen kan het moeilijker, emotioneler of stigmatiserend zijn.
Weten hoe abortus werkt, wat de verschillende opties zijn en welke ondersteuning er is, is belangrijk voor het maken van een weloverwogen keuze.
Abortus in Europa
Hoewel Europa vaak als progressief wordt gezien, hanteren veel landen nog steeds strikte regels voor abortus of vereisen ze verschillende onnodige (medische) stappen voordat een abortus wordt toegestaan. Deze barrières kunnen de veiligheid, waardigheid en vrijheid van mensen die een abortus nodig hebben, bedreigen.
Momenteel:
- Van de 44 Europese landen vergoeden er 31 geen abortuskosten.
- 26 landen staan zorgverleners toe abortussen te weigeren vanwege persoonlijke of religieuze overtuigingen.
- 19 landen vereisen extra stappen, zoals verplichte counseling (soms bevooroordeeld) of wachttijden.
Deze kaart van het Europees Parlementair Forum voor Seksuele en Reproductieve Rechten laat zien hoe landen in Europa scoren op het gebied van toegang tot veilige abortus. Nederland staat op de vierde plaats, na Zweden, IJsland en het Verenigd Koninkrijk. (Bron: epfweb.org/node/857, 28/09/2021)
Abortus in Nederland
In Nederland is abortus toegestaan tot de 24e week van de zwangerschap, ongeacht de reden. Na 24 weken is abortus alleen mogelijk om ernstige medische redenen.
Het stadium van de zwangerschap bepaalt welke vorm van abortus mogelijk is.
- De abortuspil (ook wel medicamenteuze abortus genoemd) kan meestal worden ingenomen tijdens de eerste 14 weken van de zwangerschap.
- Na 14 weken is een chirurgische abortus nodig. Dit kan worden gedaan door middel van vacuümaspiratie, instrumentele abortus of dilatatie en evacuatie.
Voor meer informatie, zie: government.nl/topics/abortion and womenonweb.org.
| <14 weken | Abortuspil | Bestaat uit twee medicijnkuren. Eerst mifepriston/mifegyne om de zwangerschap te beëindigen, en twee dagen later misoprostol om krampen te veroorzaken en de zwangerschap te verdrijven. Een medicamenteuze afbreking (abortuspil) kan thuis plaatsvinden via de huisarts tot 9 weken, en in het ziekenhuis tot 12 weken. |
| 5-13 weken | Vacuümaspiratie | Lokale anesthesie of sedatie, gebruikelijke duur van de procedure: 5-10 minuten |
| 13~24 weken | Instrumentele abortus | Meestal sedatie, 10-20 minuten durende procedure, vervolgconsult om te controleren of de abortus is voltooid |
| >24 weken | Instrumentele abortus/Dilatatie en evacuatie | Altijd algehele sedatie, procedure van 15-25 minuten, vervolgconsult om te controleren of de abortus is voltooid |
Een abortus ondergaan
Om een abortus in Nederland te laten uitvoeren, kunt u naar een abortuskliniek, uw huisarts of een ziekenhuis gaan als er specifiek medisch behoefte is.
- U heeft geen verwijzing van een arts nodig om een abortuskliniek te bezoeken.
- Een lijst met abortusklinieken vindt u hier: ngva.net/klinieken.
- Klinieken bieden vaak telefonische vertaaldiensten aan als u taalondersteuning nodig heeft.
Sinds 1 januari 2025 is het ook mogelijk om de abortuspil bij uw huisarts te krijgen. Dit is echter nog niet bij alle huisartsen het geval. Neem contact op met uw huisarts om te vragen of dit mogelijk is. Zo niet, dan kan hij of zij u doorverwijzen naar een andere huisarts of kliniek.
Als u in Nederland woont of werkt, zijn abortussen die in een abortuskliniek of op voorschrift van een huisarts worden uitgevoerd, gratis. Abortussen in ziekenhuizen worden vergoed door de zorgverzekering.
Na een abortus
De meeste mensen kunnen binnen een paar dagen na het innemen van de pillen of de ingreep hun normale activiteiten weer hervatten. Als u daarna ondersteuning wenst, is er gratis counseling beschikbaar. U kunt uw huisarts of kliniek hierover inlichten.
U kunt ook contact opnemen met abortusondersteuningsgroepen die hieronder in het gedeelte ‘Abortusbronnen’ worden vermeld.
Als u besluit geen abortus te ondergaan, maar het kind niet wilt opvoeden, zijn er andere opties beschikbaar, zoals adoptie.
De Nederlandse organisatie Fiom biedt informatie en hulp bij adoptie of pleegzorg, evenals ondersteuning voor mensen met een ongewenste zwangerschap.
Tips voor mensen in andere landen
Als u buiten Nederland woont, zorg er dan voor dat u de lokale abortuswetgeving kent. Sommige landen hebben weinig beperkingen, terwijl andere wachttijden, verplichte counseling en/of toestemming van de ouders vereisen.
Als abortus in uw land illegaal is of als u de wettelijke termijn hebt overschreden, heeft u nog steeds een aantal opties:
- Als u minder dan 14 weken zwanger bent, kan Aid Access abortuspillen wereldwijd verzenden.
- Neem contact op met betrouwbare organisaties die advies en ondersteuning kunnen bieden (zie ‘Hulpbronnen voor abortus’ hieronder).
- Gebruik alleen vertrouwde websites voor online bestellingen. Sommige nepwebsites verkopen onveilige of neppillen. Als het mogelijk is, kunt u ook naar een ander land reizen waar abortus legaal en veilig is.
Hulpbronnen voor abortus
Informatie, ondersteuning, en handleidingen
Ava:
Informatie over anticonceptie en abortus in het Nederlands met verhalen, nieuws, en een handleiding voor klinieken.
avahelpt.nl
S.A.F.E (Ondersteunt Abortus voor Iedereen)
S.A.F.E is een groep die Nederlandse en Internationale abortusactivisten ondersteunt door middel van meertalige informatie over abortus, financiering en betrouwbare toegang tot veilige abortuszorg.
supportingabortions.eu/
Vrije Keuze Coalitie (Free Choice Coalition):
Een netwerk van zorgverleners, burgers en organisaties die zich inzetten voor de bescherming van de toegang tot abortus in Nederland.
vrijekeuzecoalitie.nl
Fiom:
Biedt hulp en advies over adoptie, pleegzorg en ongeplande zwangerschappen.
fiom.nl
Abortion Network Amsterdam:
Een vrijwilligersgroep die mensen in Nederland (en in het buitenland, waaronder Polen) helpt bij het verkrijgen van een veilige abortus. Inclusief informatie over klinieken en praktische handleidingen.
abortionnetwork.amsterdam
De Kindertelefoon:
Een gratis en anonieme hulplijn voor kinderen en tieners (8-18 jaar).
Telefoon: 0800 200 432
kindertelefoon.nl
Planned Parenthood:
Informatie over ongeplande zwangerschappen, anticonceptie, abortus en seksuele gezondheid.
plannedparenthood.org
Amsterdam UMC – Dutch Fetal Biobank: Biedt mensen de mogelijkheid om embryo’s of foetussen te doneren voor wetenschappelijk onderzoek na een miskraam of abortus.
amsterdamumc.org
Wereldwijd toegang tot abortuspillen
Plan C:
Informatie voor mensen in de VS over hoe ze veilig toegang kunnen krijgen tot abortuspillen en hoe ze deze kunnen gebruiken. plancpills.org/protocol
Women on Web:
Biedt veilige toegang tot abortuspillen in meer dan 180 landen.
womenonweb.org/en/home-en/
Aid Access:
Artsen, activisten en belangenbehartigers die wereldwijd abortuspillen verstrekken (tot 14 weken zwangerschap).
aidaccess.org/en/
Enkele opmerkingen wat betreft veiligheid
In landen waar abortus illegaal is, kunnen sommige websites geblokkeerd zijn. In plaats daarvan kunt u een VPN gebruiken (zoals NordVPN, AstrilVPN, ProtonVPN, Norton Secure VPN, of Surfshark) om toegang te krijgen tot betrouwbare informatie. Veel VPN’s bieden ook gratis proefperiodes aan.
Let op: sommige websites en klinieken zijn nep en verkopen mogelijk onveilige pillen of geven onjuiste informatie. Gebruik alleen betrouwbare organisaties zoals Aid Access of Plan C.
Bekijk: The Fake Abortion Clinics of America: Misconception
Bekijk hier de lijst met bekende nepwebsites:
womenonwaves.org/en/page/7609/list-fake-websites
