Elke zomer hangen Nederlandse gezinnen een rugzak aan de vlaggenstok om te vieren dat een leerling of student is geslaagd.
Het is een zichtbaar symbool van trots, succes en kansen. En terecht.
Maar wat als een rugzak een ander verhaal vertelt?
Met onze straatactie Rugzakken voor Verandering hangen we rugzakken aan geselecteerde vlaggenstokken verspreid door Amsterdam om aandacht te vragen voor een onderwijsbarrière die nog te vaak onzichtbaar blijft: menstruatiearmoede.
Menstruatiearmoede belemmert studenten
Te veel leerlingen en studenten missen lessen, verliezen zelfvertrouwen of lopen achterstand op, simpelweg omdat zij geen toegang hebben tot menstruatieproducten. Menstruatiearmoede – onvoldoende toegang tot de producten en informatie die nodig zijn voor een gezonde menstruatie – is niet alleen een gezondheidsvraagstuk. Zoals ons landelijke Code Rood-onderzoek heeft aangetoond, treft menstruatiearmoede onevenredig vaak jongeren. Daarmee is het ook een kwestie van gelijke kansen in het onderwijs, die duizenden leerlingen en studenten in heel Nederland raakt.
De cijfers zijn moeilijk te negeren. Eén op de vijf menstruerende leerlingen en studenten heeft weleens toiletpapier moeten gebruiken in plaats van menstruatieproducten. Daarnaast ervaart één op de vijf stress of schaamte bij het proberen te verkrijgen van de producten die zij nodig hebben.
Naar schatting worden in Nederland 53.000 leerlingen en studenten getroffen door menstruatiearmoede, met directe gevolgen voor hun aanwezigheid op school, deelname in de klas en hun studieprestaties.
Wanneer leerlingen en studenten geen toegang hebben tot menstruatieproducten, kunnen zij lessen missen, minder actief deelnemen in de klas, worstelen met hun zelfvertrouwen en achterstanden oplopen. De gevolgen reiken verder dan alleen schoolverzuim: ook hun onderwijsresultaten, welzijn en toekomstkansen komen onder druk te staan.
Menstruatiearmoede is niet alleen een gezondheidsprobleem. Het is ook een kwestie van gelijke onderwijskansen.
Waarom rugzakken?
De rugzak staat symbool voor onderwijs, persoonlijke ontwikkeling en een succesvolle toekomst.
Door rugzakken op verschillende plekken in de stad aan vlaggenstokken te hangen, verbinden we een geliefde Nederlandse traditie met een ongemakkelijke realiteit: niet iedere leerling of student krijgt dezelfde kans om succesvol te zijn op school.
Geen enkele leerling of student zou lessen moeten missen omdat menstruatieproducten te duur of niet toegankelijk zijn.
Verandering is mogelijk
Menstruatiearmoede is geen individueel probleem. Het is een maatschappelijk probleem dat vraagt om gezamenlijke oplossingen.
Iedereen kan een bijdrage leveren.
Roep jouw gemeente op om in actie te komen
Gemeenten kunnen ervoor zorgen dat menstruatieproducten en voorlichting beschikbaar zijn op scholen, in buurthuizen, bibliotheken en andere openbare voorzieningen.
Neem contact op met jouw gemeenteraadsleden of andere vertegenwoordigers van de gemeente en vraag welke stappen zij zetten om menstruatiearmoede in jouw gemeente aan te pakken.
Betrek je werkgever
Veel bedrijven investeren in maatschappelijke impact en gelijke onderwijskansen.
Vraag je werkgever of deze bereid is om:
- een lokale school of jongerenorganisatie te ondersteunen;
- menstruatieproducten te sponsoren voor een uitgiftepunt in de buurt;
- samen te werken aan bewustwordings- en voorlichtingsinitiatieven.
Met een relatief kleine investering kan een groot verschil worden gemaakt voor talloze leerlingen en studenten.
Doorbreek het taboe
Schaamte en stigma vormen nog altijd grote drempels.
Praat over menstruatie en menstruatiegerelateerde uitsluiting met:
- scholen;
- ouders;
- sportverenigingen;
- maatschappelijke organisaties;
- vrienden en collega’s.
Hoe opener we spreken over menstruatie en menstruatiebehoeften, hoe makkelijker het wordt voor jongeren om steun te zoeken en toegang te krijgen tot de producten die zij nodig hebben.
Zet je in voor menstruatievoorlichting
Kennis helpt stigma te doorbreken.
Scholen spelen een belangrijke rol bij het geven van betrouwbare menstruatievoorlichting en bij het zorgen dat leerlingen en studenten weten waar zij terechtkunnen voor producten en ondersteuning wanneer dat nodig is.
Kom vandaag nog in actie
Bekijk en deel onze campagnevideo.
Vraag vrienden en familie om de video ook te delen.
Begin het gesprek.
Neem contact op met jouw lokale vertegenwoordigers.
Ga in gesprek met je werkgever.
Steun organisaties die zich inzetten om menstruatieproducten voor iedereen toegankelijk te maken.
Want het succes van een leerling of student zou moeten afhangen van talent en inzet – niet van de vraag of iemand menstruatieproducten kan betalen.
Onderwijs mag niet tot stilstand komen door een menstruatie.
Samen kunnen we menstruatiearmoede zichtbaar maken, het stigma rondom menstruatie doorbreken en ervoor zorgen dat iedere leerling en student de kans krijgt om te leren, mee te doen en succesvol te zijn.
